Anlaşmalı Boşanma Nedir? Şartlar, Protokol ve Kimler Boşanamaz (2026)

Anlaşmalı Boşanma Nedir?

Kısa cevap: Anlaşmalı boşanma, evliliği en az bir yıl sürmüş eşlerin, boşanma ve boşanmanın mali sonuçları (nafaka, tazminat, mal paylaşımı) ile varsa çocukların velayeti ve kişisel ilişki düzeni konusunda anlaşarak birlikte mahkemeye başvurması veya bir eşin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi yoluyla gerçekleştirdiği boşanma türüdür (TMK m.166/3). Anlaşmalı boşanmaya karar verilebilmesi için hâkimin tarafları duruşmada bizzat dinlemesi ve düzenlemeyi uygun bulması şarttır.

Anlaşmalı Boşanmanın Yasal Şartları Nelerdir?

Kısa cevap: TMK m.166/3'e göre üç temel şart aranır: evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi, ve hâkimin tarafları bizzat dinleyerek düzenlemeyi uygun bulması.

Yargıtay Uygulaması

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 07.04.2026 tarihli, 2026/784 E., 2026/3796 K. sayılı kararında, dosyaya anlaşmalı boşanma protokolü sunulmuş olsa dahi, hâkimin protokol hükümlerini dikkate alarak tarafları duruşmaya çağırıp bizzat beyanlarını almadan karar veremeyeceği vurgulanmış; bu ilke ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına gerekçe oluşturmuştur.

Kimler Anlaşmalı Boşanamaz?

• Evliliği 1 yıldan kısa süren çiftler (TMK m.166/3 süre şartı sağlanmadığından)

• Taraflardan biri duruşmaya (geçerli mazeret olmaksızın) gelmezse

• Taraflardan biri duruşmada iradesini değiştirip protokolü kabul etmezse

• Hâkim, sunulan protokolü çocuğun üstün yararına veya hakkaniyete aykırı bularak uygun bulmazsa

• Taraflardan birinin fiil ehliyetiyle ilgili bir sorun varsa (örneğin ayırt etme gücünden yoksunluk)

Bu hâllerin herhangi birinde dava, anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanamaz ve genel hükümlere göre (evlilik birliğinin temelinden sarsılması — TMK m.166/1) çekişmeli boşanma olarak görülmeye devam eder. Ayrıntılı bilgi için çekişmeli boşanma davası rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Boşanma Protokolü Nedir, Neler Yer Almalıdır?

Kısa cevap: Boşanma protokolü, tarafların anlaşmalı boşanmanın sonuçları konusunda vardıkları mutabakatı yazılı hâle getirdikleri ve mahkemeye sunarak hâkimin onayına tâbi tuttukları belgedir.

Protokol Kalemi	Açıklama
Boşanma iradesi	Tarafların boşanma konusundaki açık ve karşılıklı beyanı
Nafaka	Tedbir/yoksulluk/iştirak nafakası miktarı, ödeme şekli ve varsa artış oranı
Tazminat	Maddi ve manevi tazminat miktarı (varsa)
Mal paylaşımı	Ev eşyası, taşınır-taşınmaz, ziynet eşyasının net biçimde paylaşımı
Velayet	Müşterek çocuğun velayetinin kime verileceği
Kişisel ilişki	Velayeti alamayan eşin çocukla görüşme gün/saatleri, tatil düzeni
Eğitim/sağlık giderleri	Bu giderlerin taraflar arasında nasıl paylaşılacağı

Anlaşmalı Boşanma Protokolünde En Sık Yapılan Hatalar

• Nafaka artış oranının veya yönteminin protokole yazılmaması

• Ziynet eşyalarının unutulması veya belirsiz bırakılması

• Mal paylaşımının net biçimde düzenlenmemesi ("anlaşmışız" gibi muğlak ifadeler)

• Çocukla kişisel ilişkinin gün/saat belirtilmeden muğlak düzenlenmesi

• Eğitim ve sağlık giderlerinin paylaşımının belirtilmemesi

• İcra edilebilir olmayan, belirsiz ifadeler kullanılması ("makul bir miktar", "uygun zamanlarda" gibi)

• "İleride hiçbir talepte bulunulmayacağı" şeklindeki genel feragat maddesinin, nafaka artırım hakkını da ortadan kaldıracağı yanılgısı

Yargıtay Uygulaması

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 15.04.2026 tarihli, 2026/2058 E., 2026/4169 K. sayılı kararında, protokolde yer alan ve tarafların ileriye dönük olarak nafaka, tazminat ve ziynet alacağı taleplerinden feragat ettiklerini belirten bir maddenin, boşanmadan sonra açılacak iştirak ve yoksulluk nafakası artırım davasına engel teşkil etmeyeceği açıkça belirtilmiştir. Bu karar, protokol hazırlarken "ileride hiçbir talepte bulunulmayacağı" yönündeki maddelerin, mevcut ekonomik koşullara göre belirlenen nafaka miktarının zamanla yetersiz kalması hâlinde açılacak artırım davalarını engellemeyeceğinin bilinmesi gerektiğini göstermektedir. Ayrıntılı bilgi için nafaka artırım davası rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Anlaşmalı Boşanma Süreci Nasıl İşler? (Süreç Akışı)

Protokol hazırlanır → Dava dilekçesi ve protokol mahkemeye sunulur → Duruşma günü verilir → Taraflar hâkim tarafından bizzat dinlenir → Hâkim protokolü uygun bulur (veya değişiklik önerir) → Boşanma kararı verilir → Gerekçeli kararın tebliği ve istinaf süresinin geçmesiyle kesinleşme.

Anlaşmalı Boşanmada Velayet ve Çocuğun Üstün Yararı

Kısa cevap: Protokolde velayet ve kişisel ilişki düzeni konusunda taraflar anlaşmış olsa dahi, hâkim bu düzenlemeyi çocuğun üstün yararı ilkesi çerçevesinde ayrıca değerlendirir. Düzenlemenin çocuğun menfaatine aykırı görülmesi hâlinde hâkim, gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir; bu durumda taraflardan değişikliği kabul etmeleri istenir.

Ortak velayet talebi için ortak velayet nedir yazımızı inceleyebilirsiniz.

Anlaşmalı Boşanma Ne Kadar Sürer?

Kısa cevap: Taraflar tam anlaşmışsa ve protokol usulüne uygun hazırlanmışsa, anlaşmalı boşanma davası genellikle tek celsede sonuçlanabilir. Hâkimin protokolde değişiklik talep etmesi, tarafların duruşmaya katılmaması veya protokolün eksik/çelişkili hükümler içermesi hâlinde süreç uzayabilir.

Çekişmeli davalarla karşılaştırma için boşanma davası ne kadar sürer rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Anlaşmalı Boşanmadan Çekişmeli Boşanmaya Dönüş

Kısa cevap: Taraflardan biri duruşmada protokolü kabul etmez, hâkimin önerdiği değişiklikleri onaylamaz veya duruşmaya katılmazsa, dava anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanamaz ve genel hükümlere göre çekişmeli boşanma olarak görülmeye devam eder.

Anlaşmalı Boşanmada Avukat Şart mı?

Kısa cevap: Hayır, avukatla temsil zorunlu değildir. Ancak protokolün hukuka uygun, eksiksiz ve ileride hak kaybına yol açmayacak şekilde hazırlanması teknik bilgi gerektirdiğinden, sürecin avukat desteğiyle yürütülmesi hak kayıplarının önlenmesine katkı sağlar.

Anlaşmalı Boşanmaya Karar Verirken Hâkimin Dikkate Aldığı Kriterler

• ✅ Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması

• ✅ Tarafların iradelerini duruşmada bizzat ve serbestçe açıklamaları

• ✅ Protokolün mali sonuçlar (nafaka, tazminat, mal paylaşımı) bakımından hakkaniyete uygun olması

• ✅ Velayet ve kişisel ilişki düzenlemesinin çocuğun üstün yararına uygun olması

• ✅ Protokol hükümlerinin icra edilebilir, açık ve belirsizlik içermeyen ifadelerle yazılmış olması

Örnek Senaryolar

Örnek Senaryo 1: Tek Celsede Sonuçlanan Dava

Kurgusal örnek — A ile B, çocuksuz ve mal paylaşımı konusunda tam anlaşmış olarak protokol hazırlar ve birlikte başvurur. Duruşmada her ikisi de iradelerini teyit eder, hâkim protokolü uygun bulur ve dava tek celsede sonuçlanır.

Örnek Senaryo 2: Duruşmada Fikir Değiştirme

Kurgusal örnek — C, duruşmadan önce imzaladığı protokolü duruşmada kabul etmediğini beyan eder. Bu durumda dava anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanamaz; hâkim davanın çekişmeli olarak devam etmesine karar verebilir.

Örnek Senaryo 3: Hâkimin Velayet Düzenlemesinde Değişiklik Talebi

Kurgusal örnek — D ile E'nin protokolünde çocukla kişisel ilişki çok sınırlı düzenlenmiştir. Hâkim, çocuğun üstün yararı gereği bu düzenlemeyi yetersiz bulup değişiklik önerir; taraflar bu değişikliği kabul ederse boşanmaya karar verilir.

Örnek Senaryo 4: Genel Feragat Maddesinin Yanlış Anlaşılması

Kurgusal örnek — F, protokolde "ileride hiçbir talepte bulunmayacağını" kabul etmiştir; yıllar sonra ekonomik koşullar değişince nafaka artırım davası açar. Bu genel feragat maddesi, güncel içtihada göre böyle bir davayı engellemez.

Sık Sorulan Sorular

Anlaşmalı boşanma için evlilik süresi şartı nedir?

TMK m.166/3 gereğince anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Bu süre dolmadan açılan davalar anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanamaz.

Anlaşmalı boşanma protokolü sonradan değiştirilebilir mi?

Boşanma kararı kesinleştikten sonra protokol hükümleri kural olarak bağlayıcıdır. Ancak nafaka gibi bazı kalemler, koşulların değişmesi hâlinde ayrı bir dava ile artırılabilir veya azaltılabilir.

Anlaşmalı boşanmada mahkemeye birlikte mi gidilmelidir?

Taraflar ya birlikte başvurabilir ya da bir eşin açtığı davayı diğer eş kabul edebilir; her iki durumda da hâkimin tarafları bizzat dinlemesi şarttır.

Anlaşmalı boşanma protokolünde velayet hükmü hâkimi bağlar mı?

Hayır. Hâkim, çocuğun üstün yararını gözeterek velayet ve kişisel ilişki düzenlemesinde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir.

Protokolde 'ileride hiçbir talepte bulunulmayacağı' yazması nafaka artırım davasını engeller mi?

Hayır. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin güncel bir kararına göre, protokoldeki genel feragat maddesi, koşulların değişmesi hâlinde açılacak nafaka artırım davasına engel teşkil etmez.

Taraflardan biri duruşmada protokolü kabul etmezse ne olur?

Dava anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanamaz ve çekişmeli boşanma olarak genel hükümlere göre görülmeye devam eder.

Anlaşmalı boşanma davasında avukat tutmak zorunlu mudur?

Hayır, zorunlu değildir; ancak protokolün eksiksiz ve hukuka uygun hazırlanması açısından avukat desteği alınması önerilir.

Anlaşmalı boşanmadan vazgeçebilir miyim?

Evet. Duruşmadan önce herhangi bir aşamada taraflardan biri iradesinden vazgeçebilir; bu durumda anlaşmalı boşanma gerçekleşmez ve dava çekişmeli olarak devam edebilir.

Tek avukat iki eşi birlikte temsil edebilir mi?

Hayır. Avukatlık mesleğinin menfaat çatışması yasağı gereği aynı avukat, boşanma davasında karşı tarafları birlikte temsil edemez; her taraf ayrı avukatla temsil edilebilir ya da avukatsız katılabilir.

Duruşmaya mazeretle katılmazsam ne olur?

Anlaşmalı boşanma, hâkimin tarafları bizzat dinlemesini zorunlu kıldığından, geçerli bir mazeretle katılınamayan duruşma ertelenir; dava anlaşmalı boşanma olarak o duruşmada sonuçlanamaz.

Yurt dışında yaşayan eş anlaşmalı boşanabilir mi?

Evet, mümkündür; ancak hâkimin tarafları bizzat dinleme zorunluluğu nedeniyle duruşmaya katılım (bizzat veya istinabe yoluyla) sağlanmalıdır.

Anlaşmalı boşanma kararı ne zaman kesinleşir?

Karar, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık istinaf süresinin geçmesiyle veya taraflarca istinaf hakkından feragat edilmesiyle kesinleşir.

Anlaşmalı boşanmada mal paylaşımı zorunlu mudur?

Hayır. Taraflar mal paylaşımını protokole dahil etmeyip bunu ayrı bir dava ile de ileri sürebilir; ancak protokolde net bir düzenleme yapılması ileride uyuşmazlığı önler.

Anlaşmalı boşanma protokolü noterde mi hazırlanır?

Hayır, protokol noterde düzenlenmek zorunda değildir; taraflarca veya avukatlarınca hazırlanıp mahkemeye sunulur ve hâkimin onayına tabi tutulur.

Anlaşmalı boşanmada ziynet eşyaları protokole yazılmazsa ne olur?

Protokolde açıkça düzenlenmeyen ziynet eşyaları için, boşanmadan sonra ayrı bir ziynet alacağı davası açılması gerekebilir.

Anlaşmalı boşanma protokolü kararda aynen mi yazılır?

Hâkim, protokolü uygun bulursa kural olarak aynen veya küçük değişikliklerle hükme geçirir; uygun bulmadığı hükümlerde değişiklik önerebilir.

Anlaşmalı boşanmada çocuğun görüşü alınır mı?

İdrak çağındaki çocuğun görüşü, velayet ve kişisel ilişki düzenlemesinde hâkim tarafından gerekli görülürse dikkate alınabilir; bu görüş bağlayıcı değildir.

Ankara Anlaşmalı Boşanma Avukatı Desteği

Anlaşmalı boşanma protokolünün eksiksiz ve ileride hak kaybına yol açmayacak şekilde hazırlanması; nafaka, tazminat, mal paylaşımı ve velayet gibi konuların doğru ve icra edilebilir biçimde düzenlenmesine bağlıdır.

Av. Murat Akman, Ankara ve çevresinde anlaşmalı boşanma protokolü hazırlığında; dosyanın değerlendirilmesi ve sürecin baştan sona takibi esasıyla hukuki destek sunmaktadır. Dosyanıza özel değerlendirme için: +90 312 911 67 90

İlgili konularda ayrıntılı bilgi için: boşanma davasında tanık, boşanma davasında kadının hakları ve yoksulluk nafakasında kusur şartı rehberlerimizi inceleyebilirsiniz.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her dosya kendi somut koşullarında değerlendirilir; kesin bir sonuç önceden garanti edilemez.